Jeżeli jesteś nauczycielem
Co warto mieć w ofercie szkoły językowej w 2026 roku?
Nowy rok – nowa ja i zazwyczaj… nowa oferta. Albo przynajmniej powoli kształtujące się plany na to, jaką ofertę przygotować na kolejny rok szkolny. Jeżeli
Głupie pytanie, prawda? Jesteś nauczycielką lub nauczycielem. Pytania zadajesz codziennie. Jeżeli nie jesteś typowym szkolnym nauczycielem, prawdopodobnie zadajesz swoim kursantom całą masę pytań konwersacyjnych i eksploracyjnych, prowokujących do dyskusji i do refleksji. Twoje pytania nie służą przepytywaniu i sprawdzaniu wiedzy, ani tym bardziej dawaniu upustu swojej zawodowej frustracji. Celem twoich pytań jest najczęściej aktywizacja słownictwa lub struktur językowych, utrwalenie informacji oraz wykorzystanie ich w praktyce, a także ustalenie obszarów wymagających dodatkowej pracy.
Pradopodobnie całkiem świadomie lub zupełnie nieświadomie codziennie zastanawiasz się:
W jakim celu zadaję to pytanie? Jaki efekt moje pytania wywrą na moich uczniach?
Większość pytań które zadasz podczas swojej lekcji, nawet jeżeli mają z twojego punktu widzenia cel „treningowy”, to dla twojego kursanta zwykłe pytania konwersacyjne, takie jak:
*What is happening in the picture? – często na początku lekcji, aby przełączyć uczniów na „angielski”
*What other words can you use to describe how you feel? – aby aktywizować słownictwo, z którego będziecie korzystać na zajęciach
*Which of the adjectives above will you use to describe – a task at work? – a worker? – aby zeksplorować z uczniami znaczenie nowych wyrazów i je utrwalić
*Do you agree with the statements below? Why? Why not? – aby pobudzić dyskusję i poćwiczyć z uczniami wyrażanie opinii.
*What might have happened to her? – aby poćwiczyć korzystanie z konkretnej struktury gramatycznej, np. czasowników modalnych do spekulowania o przeszłości.
To są wszystko doskonałe pytania, bez których twoja lekcja – zwłaszcza jeżeli prowadzisz konwersacje – nie może się obyć. Jednak nie są to jedyne pytania, które na twoich zajęciach powinny się pojawić. Prawdopodobnie zarówno na początku kursu, jak i w jego trakcie pytasz swoich kursantów i swoje kursantki:
Dlaczego chcesz się uczyć angielskiego?
Na ćwiczeniu jakich umiejętności najbardziej ci zależy?
Co sprawia ci największą trudność?
W jakich sytuacjach masz problem z wyrażaniem swojej opinii?
Do jakiego poziomu chcesz dojść?
Zazwyczaj zadajesz te pytania, aby wiedzieć jak pracować z danym uczniem lub grupą i są one dla ciebie bardzo cennym źródłem informacji na temat tego, jak kształtować swoje kursy. Możesz natomiast nie zdawać sprawy sprawy, że dla twoich kursantów są one równie cenne. Prowokują ich do refleksji, zastanowienia się nad własnymi potrzebami, urealnienia swoich celów językowych.
Czy masz jakieś potrzeby dotyczące materiału lub tematów, którymi moglibyśmy się zająć?
Takie pytanie z jednej strony zmusza do szybkiej rewizji potrzeb, a z drugiej do przyjęcia odpowiedzialności za swoją naukę. Jeżeli sama zdeklaruję, że chcę powtórzyć tryby warunkowe, mam do ich ćwiczenia silniejszą motywację, niż kiedy ty mi narzucisz pracę nad nimi. Dlaczego? Dlatego, że to teraz jest moje decyzja i moja odpowiedzialność. Podobnie możesz zapytać:
Które z tych słów przydadzą ci się w pracy? Które z nich chcesz zapamiętać?
Zadając takie pytanie, uświadamiasz swojemu uczniowi po co czegoś się uczy, oddajesz mu decyzyjność i sprawczość, wzmagasz motywację.
Czy myślisz, że czas Present Perfect może ci się przydać do opowiadania o swoim doświadczeniu zawodowym?
To wręcz klasyka w przypadku dorosłych kursantów będących w trakcie poszukiwania nowej pracy lub starania się o awans. Po tak postawionym pytaniu jakakolwiek niechęć do Present Perfectu ustępuje gorliwym ćwiczeniom mającym na celu opanowanie tego czasu.
Czy chcesz pracę domową? Czy zrobisz dwa zadania?
Decyzyjność i sprawczość.. I trochę psychologiczny trik. W 2015 roku, po przenalizowaniu ponad setki różnych badań dotyczących ludzkich postaw, konsekwencji i motywacji, naukowcy z Washington State University ustalili, że pytanie osoby, jak będzie się zachowywać w przyszłości, zwiększa prawdopodobieństwo, że rzeczywiście tak się zachowa. Zgodnie z ich odkryciami zakomunikowanie komuś „You should recycle” lub prośba „Please recycle” z dużo mniejszym prawdopodobieństwem prowadzi do segregowania odpadów przez tą osobę niż zapytanie „Will you recycle?”
Pytanie zamknięte, czyli takie, na które możemy odpowiedzieć tylko „tak” lub „nie”, jest tym bardziej skuteczne, jeżeli użyjemy go, aby zainspirować zachowanie zgodne z ambicjami albo aspiracjami danej osoby, np.
Czy spróbujesz sprostać wyzwaniu polegającemu na obejrzeniu krótkiego filmu na YouTube?
Will you take the opportunity to network in English with international colleagues to grow in your career?
Takie pytania pozwalają twoim kursantom wyobrazić sobie to ich idealne „ja” – oglądające ze zrozumieniem filmy lub konwersujące bez przeszkód z kolegami z zagranicy – i uświadamiają, że podjęcie prostego działania, takiego jak obejrzenie krótkiego video lub odezwanie się do anglojęzycznej koleżanki na LinkedIn, to krok, który przybliża ich do ideału.
A co, jeżeli pomiędzy tym idealnym „ja” twojej kursantki lub kursanta a tym, jacy są w realnym życiu, zieje ogromna przepaść? Co, jeżeli to, jak sami się postrzegają (lub chcą postrzegać) jest zupełnie różne od rzeczywistości, jaką kształtują swoimi własnymi działaniami? Nie próbuj wywoływać u swoich uczniów poczucia winy, zadając następujące pytania jedno po drugim:
Zamiast tego spróbuj sekwencji pytań naprowadzających, np.
To ostatnie to już pytanie stricte coachingowe – zmusza do refleksji, nakierowuje na pewien tor myślenia i ostatecznie doprowadza do znalezienia własnego rozwiązania. Może być niesamowicie skuteczne. W dłuższej perspektywie może prowadzić do zmiany nawyków, a nawet przekonań na swój własny temat.
Ale ponieważ nie jesteś coachem, nie musisz zadawać takich pytań. Możesz się ograniczyć do pytań sugerujących pewne rozwiązania:
*Do you think hearing English repeatedly in songs or films helps you remember it better?
albo
To jak to jest u ciebie? Czy zadajesz pytania, które przynoszą korzyść twoim uczniom?
* Pytania z gwiazdką pochodzą z minipodręczników konwersacyjnych That’s Conversation!
Chcesz wiedzieć więcej i być na bieżąco z wszystkimi moimi radami, pomysłami, podpowiedziami, projektami oraz promocjami? Koniecznie polub mnie na Instagramie.
Nowy rok – nowa ja i zazwyczaj… nowa oferta. Albo przynajmniej powoli kształtujące się plany na to, jaką ofertę przygotować na kolejny rok szkolny. Jeżeli
Nie ma co owijać w bawełnę – matura ustna z języka angielskiego jest wyjątkowym tematem. Z jednej strony – to egzamin, którego uczniowie często obawiają
Opowiem wam historię, którą słyszałam kiedyś od mojej babci. Pracowała kiedyś z pewną panią, która samotnie wychowywała kilkoro dzieci. Każde z nich miała z innym